پایگاه خبری تحلیلی هما زاگرس

به گزارش خبرگزاری هما زاگرس؛ ملک محمد مکوندی در یادداشتی باعنوان:دیپلماسی اقتصادی راهی برای کاهش تحریم و تقویت تجارت ایران

در بحبوحه محاصره دریایی ایران توسط امریکا، امارات متحده عربی اواخر روز سه شنبه اعلام کرد تراکنش های مالی و اقتصادی با ایران را متوقف کرده است. اقدامی که می تواند دسترسی تهران به مهم ترین منابع واردات و همچنین یک مسیر مالی غیر مستقیم برای ارتباط با اقتصاد جهانی را تهدید کند و دسترسی تهران به ارز خارجی و شبکه های تجارت جهانی را به میزان قابل توجهی محدود کند، انهم زمانی که اقتصاد ایران زیر فشار تحریم ها، اختلالات ناشی از جنگ و تورم فزاینده قرار دارد

دیپلماسی اقتصادی زیر بنای قدرت ملی و راهبردی برای عبور از چالش های اقتصادی هر کشور است. تحولات چند دهه اخیر نشان داده است که قدرت ملی صرفا بر توان نظامی استوار نیست، بلکه علاوه برتوان نظامی،برکنش اقتصادی، فناوری ونواوری و اعتماد عمومی استوار است. هرچقدر اقتصاد یک کشور پویاتر و باثبات تر باشد، توان ان کشوردر تامین منافع ملی نیز افزایش می یابد.از این رو بازنگری در سیاست های اقتصادی و دیپلماتیک و کاهش هزینه های تجارت خارجی‌ ایران، ضرورت راهبردی است.

تقویت اقتصاد نه جایگزین امنیت است و نه در تضاد با ان، بلکه مکمل ان است. کشوری که از اقتصاد قوی تری برخوردار باشد در عرصه بین المللی از قدرت چانه زنی بیشتری برخوردار است. باید توجه داشت اقتدار پایدار هر کشور، برمبنای هم افزایی مولفه های، اقتصاد توانمند، دیپلماسی هوشمند، تعامل رقابت پذیر، فناوری پیشرفته و توان دفاعی استوار است.

در یک دیپلماسی هوشمندانه باید پذیرفت همسایگان ایران صرفا مقاصد صادراتی نیستند، بلکه بخشی از زیر ساخت های تجارت خارجی و زنجیره تامین کالا محسوب می شوند. بنابراین حفظ و توسعه روابط اقتصادی با همسایگان به ویژه کشورهایی که در شبکه تجارت منطقه مثل امارات نقش کلیدی دارند،می تواند به کاهش فشار اقتصادی کمک کند.لذا هر ابتکار دیپلماتیک که بتواند تنش ها را کاهش دهد و امکانات همکاری اقتصادی بیشتری فراهم آورد در صورت داشتن ساز و کار اجرایی قابل اتکاء و همسویی با منافع ملی شایسته بهره گیری است. از این رو زیبنده است دیپلماسی اقتصادی در ارکان سیاست گذاری کشور بیشتر مورد توجه قرار گیرد

در شرایط تحریم های ظالمانه، امارات بعنوان یک هاب مالی بزرگ اقتصادی و یک کانال ارتباطی برای دور زدن تحریم ها و انتقال ارز بداخل کشور عمل می کرد، که هم میزان تاب آوری اقتصاد کشور و هم‌ میزان مقاومت مردم در مقابل تجاوز امریکا و اسرائیل را افزایش می داد

از دید لجستیک و اقتصاد،امارات فقط مبدا کالا نبود،بلکه یک هاب تجاری و مالی بود که خیلی از کالا ها از چین و هند و اروپا و یا کشور های دیگر ابتدا به بندر جبل علی امارات حمل می گردید و سپس روانه ایران می شد. جایگزین کردن این مسیر آسان نیست اگر چه روابط ایران با عمان متعادل تر است و بندرهای خوبی دارد ولی ظرفیت انها با بندرجبل علی قابل مقایسه نیست بعلاوه هزینه ها را بالاتر میبرد که نتیجه ان افزایش قیمت ها و اثر تورمی بر اقتصاد است. ترکیه می تواند برای کالا های صنعتی تا اندازه ای مفید باشد اما برای اقلام حجیم مثل غلات ،خوراک دام،سنگ اهن و..گران‌تر می شود. عراق هم زیر ساخت هایش محدود است و برای حجم بالای تجارت طراحی نشده است. کریدور های ریلی آسیای مرکزی هم گزینه دیگری برای تامین کالا محسوب می شوند اما باز هم هزینه های حمل برای کالا های کم‌ارزش و حجیم به صرفه نیست و حمل دریایی به مراتب ارزان‌تر است. بنابراین هرچه محدودیت با امارات طولانی تر شود فشار روی قیمت تمام شده و زنجیره تامین کالا بیشتر می شود مگر اینکه مسیرهای پایدار و قابل اتکا دیگری ایجاد شود که در شرایط فعلی بعید است

اگر چه برخی از کنشگران سیاسی فشار امریکا به امارات را سبب اتخاذ تصمیم جدید امارات می دانند اما در کنار ان باید به سیاست های خصمانه گروهی در داخل کشور از جمله صدا و سیمای میلی نسبت به امارات انهم بدون ارزیابی و در نظر گرفتن هزینه وفایده ارتباط با امارات اشاره کرد که باعث چرخش امارات به این سمت شدند

امروز به ژرف اندیشی و آینده نگری پزشکیان که در اوج جنگ پیام مودت و وحدت و برادری توام با مهر و محبت به کشورهای همسایه ارسال کرد بیشتر پی می بریم و به خاطر داریم که چگونه هجمه سنگینی بر علیه او صورت گرفت و گروه اندک جنگ طلب ان پیام را نشانه ضعف پنداشتند
۲۹ مرداد ۱۴۰۵